diff --git a/docs/tr/docs/tutorial/query-params.md b/docs/tr/docs/tutorial/query-params.md new file mode 100644 index 000000000..61232d5b3 --- /dev/null +++ b/docs/tr/docs/tutorial/query-params.md @@ -0,0 +1,227 @@ +# Sorgu Parametreleri + +Fonksiyonda yol parametrelerinin parçası olmayan diğer tanımlamalar otomatik olarak "sorgu" parametresi olarak yorumlanır. + +```Python hl_lines="9" +{!../../../docs_src/query_params/tutorial001.py!} +``` + +Sorgu, bağlantıdaki `?` kısmından sonra gelen ve `&` işareti ile ayrılan anahtar-değer çiftlerinin oluşturduğu bir kümedir. + +Örneğin, aşağıdaki bağlantıda: + +``` +http://127.0.0.1:8000/items/?skip=0&limit=10 +``` + +...sorgu parametreleri şunlardır: + +* `skip`: değeri `0`'dır +* `limit`: değeri `10`'dır + +Parametreler bağlantının bir parçası oldukları için doğal olarak string olarak değerlendirilirler. + +Fakat, Python tipleri ile tanımlandıkları zaman (yukarıdaki örnekte `int` oldukları gibi), parametreler o tiplere dönüştürülür ve o tipler çerçevesinde doğrulanırlar. + +Yol parametreleri için geçerli olan her türlü işlem aynı şekilde sorgu parametreleri için de geçerlidir: + +* Editör desteği (şüphesiz) +* Veri "ayrıştırma" +* Veri doğrulama +* Otomatik dokümantasyon + +## Varsayılanlar + +Sorgu parametreleri, adres yolunun sabit bir parçası olmadıklarından dolayı isteğe bağlı ve varsayılan değere sahip olabilirler. + +Yukarıdaki örnekte `skip=0` ve `limit=10` varsayılan değere sahiplerdir. + +Yani, aşağıdaki bağlantıya gitmek: + +``` +http://127.0.0.1:8000/items/ +``` + +şu adrese gitmek ile aynı etkiye sahiptir: + +``` +http://127.0.0.1:8000/items/?skip=0&limit=10 +``` + +Ancak, mesela şöyle bir adresi ziyaret ederseniz: + +``` +http://127.0.0.1:8000/items/?skip=20 +``` + +Fonksiyonunuzdaki parametre değerleri aşağıdaki gibi olacaktır: + +* `skip=20`: çünkü bağlantıda böyle tanımlandı. +* `limit=10`: çünkü varsayılan değer buydu. + +## İsteğe Bağlı Parametreler + +Aynı şekilde, varsayılan değerlerini `None` olarak atayarak isteğe bağlı parametreler tanımlayabilirsiniz: + +=== "Python 3.10+" + + ```Python hl_lines="7" + {!> ../../../docs_src/query_params/tutorial002_py310.py!} + ``` + +=== "Python 3.8+" + + ```Python hl_lines="9" + {!> ../../../docs_src/query_params/tutorial002.py!} + ``` + +Bu durumda, `q` fonksiyon parametresi isteğe bağlı olacak ve varsayılan değer olarak `None` alacaktır. + +!!! check "Ek bilgi" + Ayrıca, dikkatinizi çekerim ki; **FastAPI**, `item_id` parametresinin bir yol parametresi olduğunu ve `q` parametresinin yol değil bir sorgu parametresi olduğunu fark edecek kadar beceriklidir. + +## Sorgu Parametresi Tip Dönüşümü + +Aşağıda görüldüğü gibi dönüştürülmek üzere `bool` tipleri de tanımlayabilirsiniz: + +=== "Python 3.10+" + + ```Python hl_lines="7" + {!> ../../../docs_src/query_params/tutorial003_py310.py!} + ``` + +=== "Python 3.8+" + + ```Python hl_lines="9" + {!> ../../../docs_src/query_params/tutorial003.py!} + ``` + +Bu durumda, eğer şu adrese giderseniz: + +``` +http://127.0.0.1:8000/items/foo?short=1 +``` + +veya + +``` +http://127.0.0.1:8000/items/foo?short=True +``` + +veya + +``` +http://127.0.0.1:8000/items/foo?short=true +``` + +veya + +``` +http://127.0.0.1:8000/items/foo?short=on +``` + +veya + +``` +http://127.0.0.1:8000/items/foo?short=yes +``` + +veya adres, herhangi farklı bir harf varyasyonu içermesi durumuna rağmen (büyük harf, sadece baş harfi büyük kelime, vb.) fonksiyonunuz, `bool` tipli `short` parametresini `True` olarak algılayacaktır. Aksi halde `False` olarak algılanacaktır. + + +## Çoklu Yol ve Sorgu Parametreleri + +**FastAPI** neyin ne olduğunu ayırt edebileceğinden dolayı aynı anda birden fazla yol ve sorgu parametresi tanımlayabilirsiniz. + +Ve parametreleri, herhangi bir sıraya koymanıza da gerek yoktur. + +İsimlerine göre belirleneceklerdir: + +=== "Python 3.10+" + + ```Python hl_lines="6 8" + {!> ../../../docs_src/query_params/tutorial004_py310.py!} + ``` + +=== "Python 3.8+" + + ```Python hl_lines="8 10" + {!> ../../../docs_src/query_params/tutorial004.py!} + ``` + +## Zorunlu Sorgu Parametreleri + +Türü yol olmayan bir parametre (şu ana kadar sadece sorgu parametrelerini gördük) için varsayılan değer tanımlarsanız o parametre zorunlu olmayacaktır. + +Parametre için belirli bir değer atamak istemeyip parametrenin sadece isteğe bağlı olmasını istiyorsanız değerini `None` olarak atayabilirsiniz. + +Fakat, bir sorgu parametresini zorunlu yapmak istiyorsanız varsayılan bir değer atamamanız yeterli olacaktır: + +```Python hl_lines="6-7" +{!../../../docs_src/query_params/tutorial005.py!} +``` + +Burada `needy` parametresi `str` tipinden oluşan zorunlu bir sorgu parametresidir. + +Eğer tarayıcınızda şu bağlantıyı: + +``` +http://127.0.0.1:8000/items/foo-item +``` + +...`needy` parametresini eklemeden açarsanız şuna benzer bir hata ile karşılaşırsınız: + +```JSON +{ + "detail": [ + { + "type": "missing", + "loc": [ + "query", + "needy" + ], + "msg": "Field required", + "input": null, + "url": "https://errors.pydantic.dev/2.1/v/missing" + } + ] +} +``` + +`needy` zorunlu bir parametre olduğundan dolayı bağlantıda tanımlanması gerekir: + +``` +http://127.0.0.1:8000/items/foo-item?needy=sooooneedy +``` + +...bu iş görür: + +```JSON +{ + "item_id": "foo-item", + "needy": "sooooneedy" +} +``` + +Ve elbette, bazı parametreleri zorunlu, bazılarını varsayılan değerli ve bazılarını tamamen opsiyonel olarak tanımlayabilirsiniz: + +=== "Python 3.10+" + + ```Python hl_lines="8" + {!> ../../../docs_src/query_params/tutorial006_py310.py!} + ``` + +=== "Python 3.8+" + + ```Python hl_lines="10" + {!> ../../../docs_src/query_params/tutorial006.py!} + ``` + +Bu durumda, 3 tane sorgu parametresi var olacaktır: + +* `needy`, zorunlu bir `str`. +* `skip`, varsayılan değeri `0` olan bir `int`. +* `limit`, isteğe bağlı bir `int`. + +!!! tip "İpucu" + Ayrıca, [Yol Parametreleri](path-params.md#predefined-values){.internal-link target=_blank}nde de kullanıldığı şekilde `Enum` sınıfından faydalanabilirsiniz.